Là thầy giáo, bao nhiêu người trong các bạn bước vào lớp hôm nay và thấy rằng học sinh sẵn sàng học? Hay bạn nhìn quanh lớp học và thấy một số học sinh đang nhắn tin hay dùng tweeter trên điện thoại di động của họ. Hay bạn thấy một số người đã giở laptop đọc Facebook hay xem video trên YouTube. Họ có thể nhìn bạn nhưng vẫn tiếp tục hoạt động của họ, dường như không cái gì xảy ra. Bạn cố bỏ qua họ và bắt đầu đọc bài giảng. Nhiều học sinh ngồi ngay hàng đầu của lớp dường như mở laptop của họ để ghi chép, nhưng thực ra, họ đọc email.
Trong lớp học bị sao lãng này, thầy giáo không thể nào dạy được cho học sinh học. Tất nhiên, là thầy giáo, bạn có thể bảo học sinh đóng laptop lại, cất điện thoại di động của họ đi và lắng nghe bài giảng của bạn. Nhưng trong vòng mười hay mười lăm phút, một, rồi hai, rồi nhiều người sẽ ẩn đằng sau bàn của họ và bắt đầu lại nhắn tin. Vài năm trước, điều đó đã xảy ra ở đại học, rồi đến trong trường trung học. Bây giờ điều đó xảy ra trong trường tiểu học vì trẻ cem cũng có điện thoại di động và máy tính bảng nữa.
Tuần trước, trong phòng ăn của khoa, bạn tôi Jeff nói: “Học sinh tới trường để học nếu họ không học đó KHÔNG phải là vấn đề của tôi.” Tôi hỏi anh ấy: “Thầy sẽ làm gì? Chỉ bỏ qua họ và tiếp tục dạy sao?” Jeff dường như thất vọng: “Tôi có thể làm gì được? Tôi đã cảnh báo họ, thậm chí đe doạ họ nhưng chẳng cái gì đã xảy ra.” Bob, một thầy giáo thất vọng khác, cười to: “Tôi thì trách Steve Jobs về việc tạo ra iPhone làm sao lãng việc học hành của học sinh của chúng tôi.” Tất cả chúng tôi đều cười với chuyện đùa của thầy ấy, nhưng tôi có thể cảm thấy mức độ thất vọng trong nhiều thầy giáo. Đột nhiên, Jeff hỏi tôi: “John, thầy nghĩ gì?” Tôi trả lời: “Tôi dừng đọc bài giảng chứ. Nếu học sinh bị sao lãng và không tập trung, họ không thể học được. Tôi chuyển sang thảo luận trên lớp nơi học sinh phải tham gia vào việc học. Bằng việc để học sinh thảo luận thay vì nghe bài giảng, họ không thể bị sao lãng bởi phương tiện xã hội hay các hoạt động khác.” Tôi quay sang Bob và mỉm cười: “Tôi đang cạnh tranh với Mark Zuckerberg, hoặc học sinh của tôi đọc Facebook, hoặc họ trả lời câu hỏi của tôi, nhưng tôi bao giờ cũng thắng.”
Sự kiện là ngày nay học sinh không giống nhiều năm trước cho nên phương pháp dạy phải thay đổi để đương đầu với hành vi bị sao lãng này. Bạn không thể giữ học sinh ngồi yên tĩnh và lắng nghe bài giảng của bạn thêm nữa. Vì họ không nghe khi bạn nói, bạn làm cho họ nói, và là thầy giáo, bạn lắng nghe. Khi học sinh diễn đạt cách nhìn của họ, đặc biệt cái gì đó họ quan tâm, cả lớp có thể trải nghiệm bầu không khí học tập năng động. Khi các quan điểm khác nhau được diễn đạt với xúc động, chúng nhanh chóng lan toả ra toàn thể lớp, biến mọi thứ thành môi trường học tích cực. Đó là sức mạnh của phương pháp Học chủ động. Dùng phương pháp này, tôi đã thấy học sinh liên tục thảo luận sau giờ lên lớp về những chủ điểm họ chăm nom tới, và họ liên tục học. Là thầy giáo, tôi chỉ lắng nghe và điều phối thảo luận để chắc rằng nó không đi ra ngoài kiểm soát.
Trong học chủ động, thầy giáo cần để học sinh có tính sáng tạo nào đó về điều họ học. Để khuyến khích thảo luận trên lớp, tôi dùng một số “chủ đề gây tranh cãi” để cho họ nói cho tôi điều họ đã học và để họ diễn đạt cách nhìn của họ cho lớp có thể tham gia vào. Chẳng hạn, “Robots có thể thay thế con người không?” “Nếu thông minh nhân tạo (AI) đang tốt dần lên, điều gì sẽ xảy ra cho mọi người? “Điều gì xảy ra khi mọi thứ bị máy kiểm soát?” Đôi khi, tôi thêm khôi hài cho việc học như “Điều gì xảy ra nếu Steve Jobs vẫn còn sống và trở thành tổng thống Mĩ? Câu trả lời hay nhất là: “Mọi người sẽ dùng iPhone!” hay “Cái gì xảy ra nếu các em có thể quay lại thời gian thế kỉ 19 với tri thức của hôm nay?” Câu trả lời hay nhất là: “Bạn sẽ bị thiêu chết như phù thuỷ.” Là thầy giáo, bạn để cho học sinh tưởng tượng và thảo luận điều họ đam mê rồi dần dần hướng dẫn họ nghĩ sâu hơn. Để chắc cả lớp đều học, mỗi tuần tôi yêu cầu học sinh viết một trang tóm tắt điều họ học từ thảo luận.
—English version—
The distracted classroom
As the teachers, how many of you walk in the classroom today and see that students are ready to learn? Or you look around the classroom and find some students are on their mobile phones texting or tweeting. Or you find some are on their laptop reading Facebook or watching videos on YouTube. They may look at you but continue with their activities, as nothing happens. You try to ignore them and begin to lecture. Several students in the front of the classroom seem to open their laptop to take note, but actually, they are reading email.
In this distracted classroom, it is impossible for a teacher to teach and for the students to learn. Of course, as the teachers, you can tell students to close the laptop, put their mobile phone away and listen to your lecture. But within ten or fifteen minutes, one, then two, then several would hide behind their desk and start texting again. A few years ago, it happened in college, then in high school. Now it happens in elementary school as children also have mobile phone and tablet too.
Last week, in the faculty’s lunch room, my friend Jeff said: “Students come to school to learn if they do not learn that is NOT my problem.” I asked him: “What would you do? Just ignore them and continue to teach?” Jeff seemed frustrated: “What can I do? I have warned them, even threatened them but nothing has happened.” Bob, another frustrated teacher, laughed out loud: “I would blame Steve Jobs for creating the iPhone that distracts our students from learning.” We all laughed at his joke, but I could felt a degree of frustration among many teachers. Suddenly, Jeff asked me: “John, what would you do? I answered: “I stop lecturing. If students are distracted and not focus, they cannot learn. I switch into a class discussion where students must engage in learning. By having students discussing instead of listening to a lecture, they cannot be distracted by social media or other activities.” I turned to Bob and smiled: “I am competing with Mark Zuckerberg, either my students read Facebook, or they answer my questions, but I always win.”
The fact is today students are not like many years ago so the teaching method must change to counter this distracted behavior. You cannot keep students sit quietly and listen to your lecture anymore. Since they do not listen when you talk, you make them talk, and as the teachers, you listen. When students express their view, especially something that interest others, the whole class can experience a dynamic learning atmosphere. When different points of view are expressed with emotions, they spread quickly to the whole class, turn everything into a positive learning environment. That is the power of the Active Learning method. Using this method, I have seen students continued to discuss after class on topics that they care about, and they continued to learn. As the teacher, I just listen and monitor the discussion to make sure that it does not go out of control.
In Active learning, the teachers need to let students have some creativities over what they learn. To encourage class discussion, I use some “controversial topics” to let them tell me what they have learned and let them express their view so the class can participate. For example, “Can robots replace human?” “If Artificial Intelligence (AI) is getting better, what will happen to people? “What happens when everything is controlled by machines?” Sometimes, I add humor to the learning such as “What happens if Steve Jobs is still alive and become the President of the U.S.? The best answer is: “Everyone would use iPhone!” or “What happens if you can go back in time to the 19th century with today’s knowledge?” The best answer is: “You will be burned to death as a Sorcerer.” As the teachers, you let the students imagine and discuss what they are passionate about then slowly guide them to think deeper. To make sure the whole class is learning, each week I ask students to write one page summary of what they learn from the discussion.