Có một nghiên cứu của bà Rebecca Winthrop tại Brookings Institute, trong đó bà ấy thấy rằng mặc dầu đã có nhiều sinh viên hơn ở các nước đang phát triển được vào trường học nhưng khi tính tới bao nhiêu người trong số họ đã học và họ đã dành bao nhiêu thời gian ở trường, vẫn có kẽ hở lớn. Bà ấy tính số năm ở trường và mức độ thành đạt ở các nước đang phát triển và kết luận rằng mức độ giáo dục của các nước đang phát triển là chậm quãng 100 năm sau các nước đã phát triển. Vì hệ thống giáo dục ở phần lớn các nước đang phát triển đã không thay đổi mấy, họ có cùng mức độ giáo dục mà phần lớn các nước đã phát triển đã có hồi các thập kỉ đầu của thế kỉ 20. Bà ấy cảnh báo rằng chừng nào cái gì đó chưa thay đổi triệt để, “kẽ hở 100 năm” này sẽ tiếp tục trong tương lai. Phân tích của bà ấy là một nhắc nhở về nhu cầu khẩn thiết về cách các nước đang phát triển phải làm nhiều tiến bộ hơn trong giáo dục.
Có những tranh cãi về nghiên cứu của bà ấy trong các nhà giáo dục, một số người đồng ý và nhiều người không đồng ý. Tôi đã đọc nghiên cứu của bà ấy nhiều lần nhưng cách nhìn của tôi là bất kể liệu có kẽ hở 100 năm, kẽ hở 50 năm, hay kẽ hở 20 năm, kẽ hở giáo dục giữa các nước đang phát triển và các nước đã phát triển quả có tồn tại. Mối quan tâm của tôi là cái gì có thể được làm để khép lại kẽ hở giáo dục này? Phần lớn mọi người đều gợi ý rằng chính phủ đầu tư nhiều tiền hơn vào hệ thống giáo dục để làm tăng tốc quá trình này. Giải pháp này đã được làm nhiều lần trong quá khứ với ít tiến bộ vì phần lớn tiền đi vào chỗ phí hoài. Tôi đã thấy nhiều trường trống rỗng không thầy hay trò vì nội chiến ở châu Phi. Tôi đã thấy các trường với nhiều học sinh nhưng chỉ vài thầy giáo ở Ấn Độ. Tôi đã thấy các trường với nhiều máy tính nhưng không có truy nhập vào Internet ở Nam Mĩ. Những trường này tất cả đều nhận tài trợ từ chính phủ của họ hay từ viện trợ nước ngoài để xây dựng lớp học hay trang thiết bị nhưng điều đó không cải tiến cái gì. Tôi đã thấy nhiều mô hình giáo dục được đề nghị nhưng không người nào bận tâm tới đọc và hiện thời có nhiều đề nghị đang có tác dụng ở mọi nước. Về căn bản, không nỗ lực cải tiến nào trong số này có hiệu quả vì họ đã không tính tới việc xem xét nhân tố quan trọng nhất: Thầy giáo.
Theo ý kiến riêng của tôi, cải tiến giáo dục phải bắt đầu với thầy giáo. Một nhóm thầy giáo được đào tạo tốt có thể làm cho mọi sự xảy ra, vì họ biết cách giáo dục làm việc. Họ biết cách các trường nên vận hành, cách các lớp học nên được dạy và với hỗ trợ đúng, họ có thể tìm ra cách để cải tiến hệ thống giáo dục. Tôi đã thấy nhiều thầy giáo giỏi bỏ việc của họ vì họ không thể kiếm sống được bằng đồng lương thấp của họ, đặc biệt ở châu Á nơi chi tiêu cuộc sống đang dâng lên nhanh chóng mỗi năm. Tôi đã thấy nhiều thầy giáo làm việc rất vất vả trong lớp học không có điện, không có tài liệu thích hợp, và với sách giáo khoa rất cổ.
Tuần trước, ở Ấn Độ tôi nói với một người bạn đang là quan chức chính phủ: “Ông không thể cải tiến giáo dục được nếu ông không bắt đầu từ thầy giáo. Ông có thể chi toàn bộ số tiền để xây dựng các trường hiện đại, mua nhiều máy tính và máy tính bảng nhưng không có thầy giáo, ai sẽ dạy cho học sinh của các ông? Cải tiến giáo dục phải bắt đầu với việc cải tiến việc sống của thầy giáo.” Bạn tôi giải thích: “Khó nâng lương thầy giáo vì đó là đầu tư dài hạn nhưng quan chức chính phủ cấp cao không thích dài hạn, họ muốn cái gì đó nhanh chóng. Họ muốn làm cái gì đó mà mọi người có thể thấy được. Xây trường mới, mua nhiều máy tính và máy tính bảng là thấy được rõ ràng trên TV và báo chí. Dễ dàng thắng bầu cử nếu ông làm cái gì đó mà công chúng chấp nhận.” Tôi than: “Bây giờ tôi biết tại sao nhiều nước đang phát triển không thể cải tiến được hệ thống giáo dục của họ. Họ có tiền nhưng không chi dùng chúng một cách khôn ngoan. Bây giờ tôi biết tại sao các nước như Phần Lan, Thuỵ Điển có giáo dục tốt nhất thế giới vì họ đầu tư vào thầy giáo. Bạn tôi ở Phần Lan nói với tôi rằng khó được nhận vào các trường giáo dục hơn là vào trường y và thầy giáo làm ra số tiền bằng như bác sĩ y tế làm. Đó là công thức cho thành công; những nước này đầu tư vào tương lai của họ bằng việc đầu tư vào thầy giáo.”
Bạn tôi hỏi: “Nhưng nếu chỉ có một số tiền giới hạn, chúng tôi sẽ đầu tư vào cái gì để tăng tốc cải tiến?” Tôi bảo ông ấy: “Vì chính phủ của ông không thể tăng lương cho mọi thầy giáo, vậy họ phải đầu tư số tiền giới hạn vào thầy giáo công nghệ và đào tạo thế hệ mới các thầy giáo công nghệ. Những thầy giáo này sẽ đào tạo thế hệ mới các học sinh công nghệ và điều đó sẽ là việc bắt đầu của xu hướng cải tiến giáo dục. Năm ngoái, chính phủ các ông đã thông qua luật cung cấp máy tính bảng cho mọi trường với hi vọng phát triển một triệu công nhân công nghệ thông tin cho thế giới. Tất nhiên, các công ti điện tử và máy tính rất hài lòng và ca ngợi nỗ lực này như điều đúng cần làm. Sự thực là máy tính và máy tính bảng không dạy. Không có thầy giáo, những thiết bị này là vô dụng và có thể được học sinh dùng để chơi trò chơi video hay xem phim. Đó là đầu tư kém. Thay vì mua máy tính và làm cho các công ti máy tính hài lòng, chính phủ các ông nên tập trung vào đào tạo nhiều thầy giáo công nghệ hơn và cung cấp cho họ những hỗ trợ thích hợp để cho họ có thể làm hết sức mình. Bằng việc đầu tư vào thầy giáo công nghệ ngày nay; nước các ông có thể làm hẹp kẽ hở giáo dục giữa các nước đang phát triển và nước đã phát triển, bất kể liệu đó là kẽ hở 100 năm hay 20 năm.”
—English version—
Conversation in Mumbai
There is a research by Rebecca Winthrop from the Brookings Institute where she found that although there has been more students in developing countries go to school but when it comes to how much they have learned and how long they have spent in school, there is still a big gap. She calculated the number of years in school and levels of achievement in developing countries and concluded that education level of developing countries is about 100 years behind developed countries. As the education systems in most developing countries did not change much, they have the same levels of education that most developed countries had by early decades of the 20th Century. She warned that unless something dramatically change, this “100 years gap” would continue into the future. Her analysis is a reminder of the urgent need on how developing countries should make more progress in education.
There were debates about her research among educators, some agreed and many did not. I have read her research several times but my view is regardless whether there is a 100 years gap, 50 years gap, or 20 years gap the education gap between developing countries and developed countries does exist. My concern is what can be done to close this education gap? Most people suggested that government invest more money in education system to accelerate the progress. This solution has been done many times in the past with little progress because most of the money went to waste. I have seen many empty schools without teachers or students because of civil wars in Africa. I have seen schools with a lot of students but only few teachers in India. I have seen schools with many computers but did not have access to the Internet in South America. These schools all received funding from their government or from foreign aids to build classrooms or equipments but it did not improve anything. I have seen several education models being proposed but no one bothered to read and currently there are more proposals being worked in every country. Basically, none of these improvement efforts were effective because they did not taking into the consideration the most important factor: The teacher.
In my own opinion, education improvement must start with the teachers. A well-trained group of teachers can make things happen, because they know how education works. They know how schools should operate, how classrooms should be taught and with proper support, they can find way to improve the education systems. I have seen many good teachers left their job because they cannot make a living with their low salary, especially in Asia where the cost of living was rising quickly each year. I have seen many teachers work very hard in classrooms without electricity, without adequate materials, and with very old textbooks.
Last week, in India I told a friend who is a government official: “You cannot improve education if you do not start with the teachers. You can spend all the money to build modern schools, buy more computers and tablets but without the teachers, who are going to teach your students? Education improvement must start with improving the living of teachers.” My friend explained: “It is difficult to raise teachers’ salary as it is a long-term investment but high-level governments do not like long term, they want something quick. They want to do something that everybody can see. Building new schools, buying more computers and tablets are highly visible on TV and Newspapers. It is easy to win election if you do something that the public approves.” I lamented: “Now I know why many developing countries cannot improve their education system. They have the money but not spending them wisely. Now I know why countries like Finland, Sweden are having the best education in the world because they invest in their teachers. My friends in Finland told me that it is more difficult to get accepted into education schools than Medical schools and teachers there are making the same money as Medical doctors. That is the formula for success; these countries invest in their future by investing in teachers.”
My friend asked: “But if there is only a limit amount of money, what would we invest to accelerate education improvement?” I told him: “Since your government cannot raise salary of all teachers then they should invest the limited amount to technology teachers and train a new generation of technology teachers. These teachers will train a new generation of technology students and that will be the beginning of education improvement trend. Last year, your government passed a law to provide tablets to all schools with the hope to develop a million information technology workers for the world. Of course, electronics and computer companies were very happy and praised this effort as the right thing to do. The truth is computers and tablets do not teach. Without teachers, these devices are useless and could be used by students to play video games or watch movies. That was a bad investment. Instead of buying computers and make computer companies happy, your government should focus on training more technology teachers and provides them with adequate supports so they can do their best. By invest in technology teachers today; your country may narrow the education gap between developing countries and developed countries, regardless whether it is 100 years or 20 years.”